Li gorî rapora Ajansa Nûçeyan a Navneteweyî ya Ehl-ê Beyt (s.x)—ABNA—Hindistan yek ji mezintirîn importkerên nefta xam a cîhanê ye û bejnek mezin ji hewcedariya xwe ya enerjiyê bi nefta importkirî digire.
Donald Trump, Serokkomarê Amerîkayê, duh bi şev di daxuyaniyekê de ragihand ku wî ji Hindistanê xwestiye ku li şûna nefta Îranê, nefta Venezuelayê bikar bîne. Ev daxuyaniya Trump ji aliyê medyaya dijber ve bi coş hat pêşwazîkirin, û îro rojnameyên wan bi sernivîsên wekî “Hindistan li şûna Îranê, nefta Venezuelayê dikire” derketin pêş.
Lêbelê, lêkolîna li ser amarên importkirina neftê yên Hindistanê nîşan dide ku Hindistan bi rastî jî di salên dawî de ne yek ji xerîdarên mezin ên nefta Îranê nebûye. Hindistan di sala 2019an de kirîna nefta Îranê rawestand. Ev welat, ku yek ji xerîdarên kevn û sereke yên nefta Îranê bû, piştî wergirtina ji bo demekê efûya destesarkirinê ya ji ber desteserkirinên yekalî yên Trump di serdema yekem a serokatiya wî de, hejmara importkirina fermî ji Îranê bi temamî li ser sifirê danî.
Di salên dawî de, Hindistan rojê dora 4.7 heta 5 mîlyon bermîl nefta xam import kiriye, û ev import ji gelek welatên cuda tê dabînkirin. Mezintirîn welatê ku neft ji Hindistanê re hinartiye Rûsya ye, ku rojê di navbera 1.5 heta 1.8 mîlyon bermîl neft difroşe. Di sala 2023an de Hindistan 25 milyar dolar û di sala 2024an de jî 43 milyar dolar neft ji Rûsyayê kirîye.
Ev di demekê de ye ku hejmara nefta ku Hindistan ji Îranê kirîye di salên dawî de pir hindik bûye û hema hema li ser sifirê ye. Heta asta nefta ku Hindistan ji welatên wekî Nîjerya, Angola û Venezuelayê dikire, ji kirîna wan ji Îranê zêdetir e.
Trump, ku bi dizîna zelal a nefta Venezuelayê, hilberîna wan a rojê ya dora 1 heta 1.4 mîlyon bermîl bi dest xistiye, danûstandinan bi Çîn û Hindistanê re daye destpêkirin da ku ev welat nefta Venezuelayê ji Amerîkayê bikirin. Heger îddîaya Trump ya li ser razîbûna Hindistanê ji bo kirîna nefta Venezuelayê ji Amerîkayê bi teşwîqkirina kêmkirina baca ku Amerîkayê berê li ser Hindistanê sepandibû rast be, divê ev gav ne wekî şûna nefta Îranê bi nefta Venezuelayê di sepeta kirîna Hindistanê de, lê wekî şûna beşek ji nefta ku ji Rûsyayê tê importkirin bi nefta Venezuelayê were dîtin.
………
Dawiya Peyam/
Your Comment