Li gorî Ajansa Nûçeyan a Navneteweyî ya Ehl-ul- Beytê (s.x) — ABNA — Rejîma Îsraîlê di çarçoveya siyaseta xwe ya berfirehkirina niştecihgehan û guhertina dîroka cografî ya Rojavayê Rûdbarê Jordanê de, di heman demê de ku ji bo vekirina rêyek stratejîk li herêma Ramallah û El-Bîrehê ji bo tevgera niştecihên Îsraîlî dixebite, pêvajoya avakirin û berfirehkirina niştecihgeha nû ya «Gad Netan» li başûrê Rojavayê Rûdbarê Jordanê jî pêş dixe. Ev gavên rejîma Îsraîlê fikarên derbarê zêdekirina perçebûna herêmên Filistînî û kêm bûna girêdana coxrafî ya di navbera bajar û gundên vê herêmê de zêde kiriye.
Li gorî raporên Filistînî, di nav avahiya leşkerî ya rejîma Îsraîlê de ji bo amadekirina şertên vekirina rêya 463 li ber niştecihên Îsraîlî xebat tên kirin. Ev rê ji navenda herêma bajarî ya Ramallah û El-Bîrehê derbas dibe û bakur û başûrê vê herêmê ji hev dixe.
Heyeta Filistînî ya Berxwedana Li Dijî Dîwar û Niştecihgehan hişyarî da ku vekirina vê rêyê ji bo niştecihên Îsraîlî dikare bibe sedema veqetandina 8 gundan û 2 taxên mezin ên niştecîhiyê li bakurê herêma bajarî ya Ramallah û El-Bîrehê ji beşên din ên herêmê. Di vê rewşê de, deh hezaran Filistînî dê neçar bibin rêya kevn a din li nêzîkî kampa Jalazûn bikar bînin; rêyek ku niha jî bi qelebalixiyeke giran re rû bi rû ye.
Rêya 463 li dora sala 1994-an ji bo girêdana niştecihgehên «Beyt Îl» û «Dolyo» hat avakirin. Lê piştî destpêka Intîfadeya Duyem, beşên vê rêyê ji aliyê artêşa rejîma Îsraîlê ve hatin girtin. Di mehên dawî de, niştecihên Îsraîlî bi lidarxistina meş û çalakiyan li beşên vê rêyê, zexta xwe ji bo vekirina tevahî ya wê zêde kiriye. Di hin rewşan de ev çalakî bi koordînasyon an parastina hêzên leşkerî yên rejîma Îsraîlê hatine lidarxistin.
«Gad Netan»; zencîra nû ya niştecihgehan li ser riya Gûş Etsiyonê ber bi Xelîlê ve
Li başûrê Rojavayê Rûdbarê Jordanê jî pêvajoya avakirina niştecihgeha «Gad Netan» ketiye qonaxa bicihanînê. Merasîma vekirina vê niştecihgehê di 29ê Îlonê de hat lidarxistin û berpirsên rejîma Îsraîlê ew wek niştecihgeheke nû li başûrê komleksa niştecihgehan a «Gûş Etsiyon» binav kirin.
Ev niştecihgeh li ser riya başûrê Gûş Etsiyonê û ber bi Xelîlê ve ye û li gorî berpirsên niştecihên Îsraîlî, ew niştecihgeha herî başûrî ya di nav sînorên Encûmena Herêmî ya Gûş Etsiyonê de ye. Di merasîma vekirinê de, berpirsên Îsraîlî li ser girîngiya wê ji bo berfirehkirina hebûna niştecihên Îsraîlî li ser riya Gûş Etsiyonê ber bi Xelîlê ve rawestan.
«Gad Netan» berê jî di nav lîsteya planên pejirandî yên hikûmeta rejîma Îsraîlê de ji bo avakirin an bihêzkirina niştecihgehên nû li Rojavayê Rûdbarê Jordanê cih girtibû. Li gorî agahiyên ku ji aliyê rêxistina «Aşîtî Niha» ve hatine belavkirin, ev niştecihgeh li başûrê «Marom Yehuda» ye û di çarçoveya siyaseta berfirehkirina niştecihgehan li vê herêmê de tê pêşxistin.
Belgeyên ku di derbarê biryara kabîneyê ya rejîma Îsraîlê di sala îsal de hatine belavkirin jî nîşan didin ku «Gad Netan» tenê yek ji gelek planên berfirehkirina niştecihgehan li başûrê Rojavayê Rûdbarê Jordanê ye. Di vê çarçoveyê de, gelek niştecihgehên nû li herêmên Betlehm û Xelîlê û derdora komleksa «Gûş Etsiyon» di rojeva xebatê de ne, da ku girêdana axê ya di navbera vê bloka niştecihên Îsraîlî û herêmên başûrtir ên Rojavayê Rûdbarê Jordanê de bihêztir bibe.
Niştecihgehsazî û guhertina rêyên tevgerê
Guhertinên dawî nîşan didin ku siyaseta niştecihgehsaziya rejîma Îsraîlê tenê bi avakirina yekîneyên nû yên niştecihgehan sînordar nabe. Ev siyaseta bi guhertina tora rêyan, avakirina rêyên taybet ji bo niştecihên Îsraîlî û sînordarkirina tevgera Filistîniyan jî tê pêşxistin.
Li bakurê navenda Rojavayê Rûdbarê Jordanê, vekirina rêya 463 dikare girêdana di navbera beşên cuda yên herêma Ramallah û El-Bîrehê de bandor bike. Li başûr jî avakirina «Gad Netan» wek zencîreyek li ser riya Gûş Etsiyonê ber bi Xelîlê ve, beşek ji pêvajoya berfirehtir a pêşxistina û bihêzkirina hebûna niştecihên Îsraîlî li vê herêmê ye.
Bi hev re, ev gavên rejîma Îsraîlê dibin sedema afirandina rewşên nû li ser erdê û zêdekirina perçebûna cografî ya herêmên Filistînî. Ev pêvajo, bi berfirehbûna tora niştecihgehan, rêyên taybet ên niştecihên Îsraîlî û sînordarkirinên li ser tevgerê, girêdana axî ya di navbera herêmên Filistînî de zêdetir dixe bin zextê.
………..
Dawiya peyam/
Etîket:
- Rejîma Îsraîlê
- Filistîn
- Xelîl
- Ramallah
- Rojavayê Rûdbarê Jordanê
- Niştecihgehsazî
Your Comment