Li gorî rapora Ajansa Nûçeyan Navnetewî ya Ehlê Beytê (S.X) - ABNA - Eli Laricani, sekreterê Encûmena Bilind a Ewlekariya Neteweyî ya Îran, roja Yekşemê di gotûbêjeke televîzyonî de bi bernameya “El-Muqabala” ya Al Cazîra re li ser pêvajoya muzakereyên nukleerî yên navbera Îran û Dewletên Yekbûyî yên Amerîkayê, ihtîmala şer û guherînên herêmî piştî rûdanên dawî li Xezze, Lubnan û Sûriyê axivî.
Ewlehiya navxweyî û torên casûsiyê
Larîcanî diyar kir ku torên casûsiyê yên girêdayî bi Îsraîl ji kêmbûna asta hişyariyê di hin dezgehên navxweyî de sûd wergirtibûn. Lê ew got ku ev kêmasî hatine nasîn û çareser kirin û asta amadebûna ewlehiyê zêde bûye. Wî diyar kir ku cudahî heye di navbera “nefûza rastîn” û mezin-nîşandanên medyayî de.
Muzakereyên “dadperwer” û çarçoveya nukleerî
Wî te’kîd kir ku Komara Îslamî amade ye bikeve muzakereyên nukleerî yên “dadperwer” ku fikarên aliyan çareser bikin bêyî ku ewlehiya neteweyî ya Îranê zirar bibîne. Li gorî wî, di gotûbêjên dawî yên li Muscat, paytexta Oman, de tu bersiva nivîskî ji daxwazên Amerîkayê re nehatiye dayîn û tiştê ku çêbû tenê danûstandina ramanan bû ku hîn berdewam e.
Larîcanî got ku welatên herêmê ji çareserkirina siyasî ya dosyeya nukleerî piştgirî dikin. Wî herwiha te’kîd kir ku Îran di çarçoveya International Atomic Energy Agency (IAEA) û Peymana NPT de çavdêriyan dipejirîne, lê daxwaza “sifirkirina zêdekirinê” ne rastbîn e, ji ber ku zanista nukleerî bi biryarek siyasî nayê tunekirin û Îran hewcedariyên meşrû yên tibî û lêkolînî hene.
Wî diyar kir ku bernameya fuzeyî ya Îranê di muzakereyên dawî de nehatiye nîqaşkirin û ew beşek ji pergala ewlehiya neteweyî ye; ji ber vê yekê ne tê dayîn bo bazirganiyê.
Mehvera berxwedanê û rûdanên herêmî
Sekreterê Encûmena Ewlekariya Neteweyî got ku tevî êrîş û terorên dawî, “mehvera berxwedanê” ji şoka destpêkê derbas bûye. Li ser Hizbollah wî got ku tevî windahiyên giran, ev tevger karî kapasîteyên xwe nû bike û hêza girîng heye.
Di derbarê Xezze de jî wî diyar kir ku tevî wêrankirina mezin, Hamas hîn jî li herêma xwe domdar e. Li gorî wî, taybetmendiya şer “guhertina darban” e û yek êrîş wateya dawîbûna şer nîne.
Îhtîmala şer û helwesta herêmî
Larîcanî ihtîmala şerê giştî kêm nirxand û got Îran xwe ji bo hemû senaryoyan amade kiriye bêyî ku bixwaze şerê mezin bide destpêkirin. Wî bal kişand ser helwesta welatên herêmê yên wek Erebistana Siûdî, Tirkiye û Misir ku li dijî her cûre çalakiya leşkerî li dijî Îranê ne.
Wî herwiha ji rola Qatar di navbeynkarî de spas kir û diyar kir ku hevpeyvîna bi berpirsên vî welatî re nîşan dide hewldana hevpar ji bo pêşîlêgirtina zêdekirina tengeziyan.
Di dawiyê de, Larîcanî got ku Îran li pey şer nîne, lê di hember tehdîdan de jî teslîm nabe; rêbaza wê li ser têkiliyek ji muzakere û astengkirina leşkerî (bazdargî) ava bûye.
...................
Dawiya Peyam/
Tags
Elî Larîcanî
Sekreterê Lijneya Bilind a Ewlehiya Neteweyî
Danûstandinên Îranê bi Amerîkayê re
Mesqat
Your Comment