Li gorî nûçeya Ajansa Navneteweyî ya Ehl-ul-Beyt ê (s.x) – ABNA – Mihemed Baqir Qalîbaf, serokê Meclîsa Şûraya Îslamî, di postekê de li yek ji torên civakî, serî li wezîrê xezîneyê yê Amerîkayê kir û got: Bi baldarî bihayê pêşerojê yê nefta Omanê, rêjeya qazanca qertên deynê hikûmeta Amerîkayê û asta rezervên stratejîk ên neftê temaşe bike.
Wî di berdewamiyê de zêde kir: «Ey qehreman! Hemû hêza xwe bi kar bîne da ku di bihayê pêşerojê yê neftê de zêdetir destwerdanê bikî, çimkî tevahiya pîşeya te bi vê ve girêdayî ye. Yan jî xelaskirina neftê ji rezervên stratejîk zêdetir ji asta metirsîdar bidomîne û temaşe bike ka şikeftên xwê yên ku neft tê de tê hilanîn çawa ji ber kêmbûna rezervan datixin. An jî xwe bispêre xwedawendên xwê yên Texasê û dua bike ku bîrên rezervan neketin. Cîhan popcorn kiriye û li te dinêre.»
Di ravekirina vê tweeta serokê Meclîsê de sê xalên jêrîn hatine gotin:
1. Besent ji bo daxistina rêjeya qazanca qertên deynê yên demdirêj (bi taybetî yên 10-salî) li bazara deynê ya Amerîkayê kirînên vegerandinê (repo) kir, bi hêviya ku mesrefa deyndarkirinê berî hilbijartinên navdema kêm bike. Lê bazar heta radeyekê li dijî van destwerdanan sekinî û rêjeyên qazancê bilind man an jî zêdetir bilind bûn. Rexnegiran — di nav wan de hin kesayetiyên kevn ên Wall Streetê wek Stanley Druckenmiller — van gavanan nekarhatî û bêbandor dibînin û bazar li ber kenara xetereyê dinirxînin.
2. Ji ber şerê li dijî Îranê û astengbûna Tengava Hurmuzê, hikûmeta Trump (bi rêya Wezareta Enerjiyê) hejmareke mezin a nefta Rezerva Stratejîk (SPR) bi rêya berdana acîl derxistiye. Asta van rezervan gihîştiye nizmtirîn asta xwe ji destpêka salên 1980-an ve; di hin raporan de nêzîkî 300 mîlyon bermîl an jî nêzîkî sînorê metirsîdar ê qanûnî, ku 252 mîlyon bermîl e. Ev rezerv di şikeftên mezin ên xwê yên binerdê li Texas û Louisiana de tê hilanîn û yek ji girîngtirîn cihên wê Bryan Mound e. Xelaskirina zêde ya van şikeftan dikare metirsiyên avahîsaziyê derxe holê, wek zexta hîdrolîkî, aramiya dîwarên xwê, yekparetiya bîran û metirsiya hilweşandinê an jî zirara domdar a kapasîteya hilanînê. Raportên pisporan berê jî li ser pirsgirêkên kalîteya kar, guhertina bîran û metirsiyên li cihên wek Bryan Mound amade kirine.
3. Hin bazirganên neftê bi îşaretên Besent hêvîdar bûne ku bihayên pêşerojê yên neftê dakevin. Ev di demekê de ye ku bihayê pêşerojê yê nefta Oman û Mîrnişînên Erebî, ku wek nîşaneya hêviya bazarê ji bo rêça paralel a derbasbûna Hormozê tê nirxandin, di rojên dawî de ji 100 dolar jî derbas bûye. Amerîka hesab dikir ku bi şerên derûnî û danîna baweriyê li ser vekirina rêça başûrî ya Hormozê bihayê pêşerojê yê nefta van welatan dakeve. Li gorî nivîsê, ev hêviyên bihayê pêşerojê, ligel kêmbûna rezervên stratejîk û bilindbûna rêjeya qazanca qertên deynê, rewşek dijwar ji bo Besent û hikûmeta Trump çê kiriye; ew jî hewl didin bi axaftinên siyasî li ser Îranê vê rewşê veşêrin, lê nîşaneyan rastiyek zelaltir nîşan didin.
……………
Dawiya Peyam/
Etîket
- Mihemed Baqir Qalîbaf
- Dewletên Yekbûyî yên Amerîkayê
- Meclîsa Şûraya Îslamî
- Wezîrê Xezîneyê yê Amerîkayê
Your Comment