Li gorî rapora Ajansa Navneteweyî ya Ehl-ul-Beytê (S.X)–ABNA– "Di demekê de ku Serokê Amerîkayê Donald Trump îdia dike ku wî hêza deryayî ya Îranê ji holê rakiriye, di nava pêşhat û bûyerên bilez ên li herêmê de, meydana Şoreşê ya li Tehranê êvara borî bû şahidê bûyerekê ku ji tenê merasîma danasîna amûreke leşkerî ya nû derbas bû û peyameke zelal derbarê paşeroja hêza deryayî ya Komara Îslamî ya Îranê da.
Di merasîmekê de ku li baregeha ‘Fermandariya Xatem el-Enbiya’ hat lidarxistin, perde ji ser keştiya êrîşkar a bilez a bi navê ‘27ê Recebê’ hat rakirin; keştiyeke ku sêwirana ‘trîmaran’ (trimaran) bi kar tîne û xwedî şiyanên şer ên pêşketî ye ku qonaxeke nû ya pêşketina şiyanên deryayî yên Îranê nîşan dide.
Ev keştiye şiyana hilgirtin û avêtina du mûşekên krûz ên deryayî heye ku gihîştina wan digihîje 700 kîlometreyî. Her wiha şiyana wê heye ku di şert û mercên deryayî yên dijwar de, bi pêlên ku bilindahiya wan digihîje sê metreyan, operasyonan pêk bîne. Leza bilind, hêza agirîn a mezin û şiyana zêde ya manevrayê, ‘27ê Recebê’ ji tenê keştiyeke şer zêdetir kiriye sembolek ji bo veguhertineke di têgînên şerên deryayî yên nûjen de.
Danasîna vê keştiyê di demekê de hat ku Serokê Amerîkayê di mehên borî de, di dema ‘Şerê Sêyem ê Sepandî’ de, berdewam îdia dikir ku şiyanên deryayî yên Îranê rastî felçbûnê an wêrankirina tam hatine. Lê rastiyên meydanî wêneyekî cuda nîşan didin; fîloya deryayî ya Komara Îslamî ya Îranê li Tengava Hurmuz û Kendava Farisî bi awayekî çalak û bi bandor berdewam e, ev jî nîşan dide ku şiyanên berevaniyê yên welat ne tenê amadehiya xwe parastine, lê rêya pêşxistin û nûjenkirinê jî domandine.
Pisporên leşkerî dibînin ku şerên deryayî yên hevdem êdî ne bi mezinahiya keştiyên şer ên mezin û lêçûna wan a zêde tên pîvan. Tecrûbeyên dehan salên dawî îsbat kirine ku keştiyên biçûk, bilez, bi mûşekên hûr û bi tora fermandariyê, kontrolê û agahiyan ve girêdayî, dikarin gefeke rasteqîn li ser keştiyên mezin û biha çêbikin. Di vê çarçoveyê de, stratejiya pêşxistina keştiyên bilez ên çekdar, yek ji wan rêyên herî bi bandor e ji bo bihêzkirina rêgiriyê û bilindkirina asta şiyana bersivdayîna bilez di hawirdorên deryayî de.
Ji vê perspektîfê ve dikare keştiya ‘27ê Recebê’ were nirxandin; keştiya ku tevlî sîstema şiyanên Hêza Deryayî ya Pasdaran dibe. Hêzek ku berê jî xwedî komeke curbecur a keştiyên bilez e, ji wan: ‘Heyder 110’, ‘Tariq’, ‘Aşûra’, ‘Zûlfîqar’, ‘Serac’, ‘Zûlcenah’, ‘Ya Mehdî (ec)’ û ‘Azerexş’. Ev hemû bi hev re bûne sedema avakirina yek ji fîloyên şer ên herî nerm û curbecur li herêmê.
Tiştê ku îro di qada deryayî de girîngiyeke zêdetir werdigire, ne tenê mezinahî û giraniya amûran e, belê leza biryardanê, şiyana livîn û manevrayê, hûrbûna hedefgirtinê û şiyana pêkanîna operasyonên torî (nêtweirk) ên yekbûyî ye. Veberhênana Îranê ya li ser keştiyên bilez bi taybetî li ser van waran sekinî ye, ku ev yek danasîna ‘27ê Recebê’ dike gaveke nû di rêya pêşxistina vê doktrîna şer de.
Danasîna keştiya êrîşkar a bilez ‘27ê Recebê’ ne tenê zêdekirina parçeyekî leşkerî ye bo cebilxaneya Îranê, belê di pratîkê de têgihîştineke ku xwe dispêre livîn, nermbûn û şiyana lêdana derbeyên hûr, wekî stûnên sereke yên şerên deryayî yên pêşerojê, cîbicî dike.
Ev keştiye piştrast dike ku Komara Îslamî ya Îranê, bi pişta xwe bi şiyanên xwe yên navxweyî û tecrûbeyên operasyonel ve, berdewam e li ser rêya pêşxistina hêza xwe ya deryayî bi ciddiyet. Di cîhaneke ku hevkêşeyên şer bi lezeke zêde diguherin, girîngiya amûrên zîrek, bilez û kêm-lêçûn zêde dibe; ‘27ê Recebê’ wekî sembola vê guhertinê di stratejiya berevaniyê ya deryayî ya Îranê de tê dîtin, ku di dawiyê de armanc dike ewlehiya neteweyî biparêze û rêgiriyê di yek ji girîngtirîn rêyên avî yên cîhanê de bihêz bike."
Dawiya Peyam/
Your Comment