Li gorî nûçeya Ajansa Navneteweyî ya Ehl-ul-Beyt ê (s.x) – ABNA – "Se'd bin Şerîde el-Ke'ebî", wezîrê şêwirmend karûbarên enerjiyê yê Qeterê, endamê lijneya rêveberiyê û gerînendeyê giştî yê şirketa "Qeter Enerjî", îro Duşemê di "Kongreya Aborî ya Qeterê" de got ku gaza xwezayî ya şilkirî (LNG) ya Qeterê bi rêya xetên boriyê yên ku Tengava Hormuzê derbas dikin (dorpêç dikin) nayê hinardekirin.
Li gorî rapora rojnameya "El-Erebî el-Cedîd", wî zêde kir ku veguheztina gazê bi rêya boriyê û paşê şilkirina wê li welatekî din, dê projeyên şilkirinê yên Qeterê yên li hundirê vî welatî bêkêr bike.
El-Ke'ebî dema ku spas ji welatên cîran ên Qeterê kir ku bi karanîna axa xwe ji bo avakirina xeteke boriyê li ser riya ku Tengava Hurmuzê dor dike razî bûne, li dijî vê nêrînê ku Tengava Hurmuzê bêgirîng e derket û got: Şaşî ye ku mirov Tengava Hormuzê wek bêgirîng binav bike, ji ber ku avên Kendava Farisê ne tenê neft û gazê diguhezînin, lê her wiha hemû cureyên kelûmel û berheman ji hemû welatên derdorê Kendava Farisê û ber bi wan ve jî di vê rêyê re derbas dibin.
Hinardekirina LNG-ya Qeterê bêyî Tengava Hurmuzê; ji aliyê aborî ve bi kêr nayê
El-Ke'ebî ku di civînekê de bi sernavê "Ji nû ve rêzkirina enerjiyê li cîhanê" di çarçoveya "Kongreya Aborî ya Qeterê 2026" de li New Yorkê dipeyivî, got: Gaza xwezayî ya şilkirî ku kelûmela sereke ya hinardekirina me ye, bi ti awayî nikare bi şiklê şilkirî bi rêya xetên boriyê were veguheztin. Lê divê wek gaza xwezayî were veguheztin û paşê li termînalên wergirtinê li her cihê ku ev termînal lê ne, were şilkirin.
Wî zêde kir: Ev tê wateya ku divê em tesîsatan ava bikin ku di encamê de, tesîsên ku em li Qeterê û di çarçoveya projeya pêşxistina qada gazê ya Bakur de li ser avakirinê ne, bêkêr dike û ev ji aliyê aborî ve ti wateyê nîne.
Qeterê karanîna xetên boriyê yên alternatîf terikand
El-Ke'ebî got: Me biryar da ku xetên boriyê wek alternatîf bikar neynin û ev biryar li ser bingeha pîvanên bazirganî û teknîkî hat girtin.
Wezîrê Enerjiyê yê Qeterê derbarê ziyanên ku li tesîsên hilberîna gazê yên vî welatî hatine û dema ji nû ve destpêkirina hilberînê jî got: Êrîş li tesîsên gazê yên Ras Lefan bûne sedema ziyanê li du xetên hilberîna gaza xwezayî ya şilkirî û her wiha xeteke hilberînê li tesîsên veguhertina gazê bo şileyan.
Çareserkirina xetên LNG-ya Qeterê yên zirardîtî sê salan dixwaze
El-Ke'ebî got: Çareserkirina vê xetê di çaryeka pêşîn a sala 2027-an de dê biqede. Lê çareserkirina du xetên hilberîna gaza xwezayî ya şilkirî, dê sê salan bigire.
Li gorî wezîrê enerjiyê yê Qeterê, ziyanên ku li binesaziyên hilberîna gazê hatine, bandor li kapasîteya operasyonel a vî welatî kiriye, her çend Doha amade ye ku piştî vekirina Tengava Hormuzê hilberînê vegerîne rewşa asayî.
Qeter: Çend hefte piştî vekirina Tengava Hormuzê em ê hilberînê ji nû ve dest pê bikin
El-Ke'ebî derbarê ji nû ve destpêkirina operasyonên hilberîna gazê got ku ev welat amade ye di nav çend hefteyan de piştî vekirina Tengava Hormuzê, hilberîna xwe ya gazê bi awayekî asayî ji nû ve dest pê bike.
Wî derbarê ragihandina rewşa "force majeure" ji aliyê Qeterê ve jî got: Em di tevahiya dîroka xwe de, hilberîner û peydakerên pêbawer bûne û me qet di radestkirina ti barkê de kêmasî nekiriye an ji bicihkirina sozên xwe venegeriyaye. Lê tiştê ku niha diqewime, bi tevahî li derveyî kontrola me ye.
Tengava Hormuzê ne tenê riya veguheztina neft û gazê ye
El-Ke'ebî careke din li dijî vê nêrînê ku Tengava Hormuzê bêgirîng e derket û got: Şaşî ye ku mirov Tengava Hormuzê wek bêgirîng binav bike. Ji ber ku avên Kendava Farisê, hemû cureyên kelûmel û berheman ne tenê neft û gazê ji hemû welatên derdorê wê û ber bi wan ve diguhezînin.
Wî li ser pêwîstiya vegerandina hatinûçûna asayî bi vê tengavê re tekez kir û got: Welatên derdorê Kendava Farisê, cîran in û ji bo nifşên bêt jî dê cîran bimînin. Ji ber vê yekê, em hewce ne ku têkiliyên baş bi cîranên xwe re hebin.
..............................
Dawiya peyamê/
Etîket:
Qeter
Gaza Qeterê
Tengava Hurmuzê
Şer li dijî Îranê
Kendava Farisê
Your Comment